Tư duy tích cực là gì và cách rèn luyện hiệu quả cho trẻ

Tư duy tích cực là gì là câu hỏi nhiều phụ huynh quan tâm khi mong muốn con có khả năng đối diện với khó khăn một cách bình tĩnh, tin vào khả năng cải thiện và chủ động tìm hướng giải quyết thay vì dễ dàng bỏ cuộc. Tuy nhiên, tư duy tích cực không có nghĩa trẻ phải luôn vui vẻ, chỉ nhìn vào mặt tốt hoặc cố gắng phủ nhận những cảm xúc như buồn, lo lắng và thất vọng. Một cách hiểu phù hợp hơn là giúp trẻ nhìn nhận tình huống dựa trên thực tế, nhận ra cả thuận lợi lẫn khó khăn, tập trung vào những điều có thể kiểm soát và tìm hành động phù hợp tiếp theo. Trong quá trình phát triển năng lực cảm xúc và kỹ năng sống, gia đình và môi trường giáo dục đều có vai trò quan trọng. Tại FPT Schools, Chương trình Phát triển cá nhân được xây dựng nhằm hỗ trợ học sinh hiểu bản thân, rèn kỹ năng sống, tư duy phản biện, quản lý cảm xúc và nhiều năng lực cần thiết cho quá trình trưởng thành.

Tư duy tích cực là gì

he-thong-truong-pho-thong-fpt- s496

Tư duy tích cực có thể hiểu là cách nhìn nhận bản thân, sự việc và những khó khăn theo hướng cân bằng nhưng mang tính xây dựng. Người có cách suy nghĩ tích cực không nhất thiết tin rằng mọi chuyện đều thuận lợi mà có khả năng nhận diện khó khăn, đánh giá tình huống thực tế và hướng sự chú ý đến những khả năng có thể cải thiện. Với trẻ em, điều này có thể thể hiện qua những suy nghĩ như “Bài này khó nhưng con có thể chia thành từng phần để làm”, “Lần này con chưa đạt kết quả như mong muốn nhưng con có thể xem lại cách học” hoặc “Con đang lo trước buổi thuyết trình nhưng con có thể chuẩn bị kỹ hơn”. Điểm quan trọng nằm ở tính thực tế. NHS lưu ý rằng không phải lúc nào con người cũng có thể hoặc cần phải suy nghĩ hoàn toàn tích cực. Khi một suy nghĩ theo hướng tiêu cực xuất hiện, việc tìm một cách nhìn trung tính và thực tế hơn đôi khi phù hợp hơn nhiều so với cố gắng chuyển ngay sang một kết luận quá lạc quan. Ví dụ, thay vì nghĩ “Con chắc chắn sẽ đạt điểm cao”, trẻ có thể chuyển sang “Con đã chuẩn bị và sẽ cố gắng hoàn thành tốt nhất trong khả năng của mình”. Đây là một cách nhìn vừa thừa nhận yếu tố chưa thể biết trước vừa giúp trẻ tập trung vào hành động mà mình có thể thực hiện. Vì vậy, phụ huynh không nên đồng nhất tư duy tích cực với việc yêu cầu trẻ chỉ nói những điều tốt đẹp. Mục tiêu quan trọng hơn là giúp con hình thành cách suy nghĩ linh hoạt, có căn cứ và hướng đến giải pháp. Khi gặp khó khăn, trẻ vẫn có thể buồn hoặc thất vọng nhưng đồng thời nhận ra rằng một tình huống chưa thuận lợi không quyết định toàn bộ khả năng hay tương lai của mình.

Tư duy tích cực không có nghĩa lúc nào cũng phải vui

Một trong những cách hiểu dễ gây nhầm lẫn nhất là cho rằng trẻ có tư duy tích cực sẽ ít buồn, ít lo hoặc luôn giữ tâm trạng vui vẻ. Trên thực tế, những cảm xúc khác nhau đều có vai trò trong quá trình phát triển. Trẻ có thể buồn khi không được lựa chọn vào một đội thi, thất vọng vì điểm số chưa đạt mục tiêu hoặc lo lắng khi phải thực hiện một nhiệm vụ mới. Yêu cầu con lập tức “nghĩ tích cực lên” trong những thời điểm đó có thể khiến trẻ cảm thấy cảm xúc của mình không được thấu hiểu. WHO nhấn mạnh rằng tuổi học sinh, đặc biệt giai đoạn thanh thiếu niên, là thời kỳ quan trọng để hình thành khả năng điều hòa cảm xúc, kỹ năng giải quyết vấn đề, kỹ năng giao tiếp và sức bền trước những tình huống khó khăn. Môi trường hỗ trợ từ gia đình, nhà trường và cộng đồng cũng có vai trò quan trọng đối với sức khỏe tinh thần của trẻ. Vì thế, một phản ứng tích cực không phải là phủ nhận cảm xúc mà là học cách xử lý cảm xúc sau khi đã nhận diện chúng. Một trẻ có thể nói “Con rất thất vọng vì bài kiểm tra này” và vẫn có tư duy tích cực nếu sau đó có khả năng xem lại lỗi sai, tìm nguyên nhân và lập kế hoạch cải thiện. Hai điều này không mâu thuẫn. Trẻ hoàn toàn có thể trải qua một cảm xúc khó khăn trong khi vẫn giữ được niềm tin rằng mình có thể từng bước xử lý tình huống.

Vì sao tư duy tích cực quan trọng với học sinh

he-thong-truong-pho-thong-fpt- s469

Tư duy tích cực có thể hỗ trợ trẻ trong cách phản ứng với những thử thách thường xuyên xuất hiện trong học tập. Khi gặp một bài toán khó, trẻ có thể nghĩ “Con chưa tìm được cách giải” thay vì “Con không có khả năng học môn này”. Chỉ một thay đổi nhỏ trong cách diễn đạt cũng tạo ra hai hướng hành động khác nhau. Câu đầu cho thấy vấn đề vẫn có thể được xử lý bằng việc tìm thêm thông tin, luyện tập hoặc nhờ hỗ trợ, trong khi câu sau dễ biến một khó khăn cụ thể thành kết luận chung về năng lực của trẻ. Cách suy nghĩ này còn có ý nghĩa đối với khả năng thích ứng. Không phải kế hoạch nào của trẻ cũng diễn ra đúng như dự định, từ một bài tập nhóm, kỳ thi đến những mối quan hệ hằng ngày. Nếu trẻ chỉ xem kết quả chưa tốt là bằng chứng của thất bại, con có thể khó nhận ra những phần mình vẫn kiểm soát được. Khi biết quan sát tình huống cân bằng hơn, trẻ có thể xác định điều đã làm tốt, phần cần thay đổi và bước tiếp theo cần thực hiện. Tư duy tích cực cũng không hoạt động riêng biệt mà cần đi cùng các kỹ năng giải quyết vấn đề, quản lý cảm xúc và giao tiếp. WHO cho rằng việc tăng cường khả năng điều hòa cảm xúc, xây dựng sức bền trước nghịch cảnh và tạo những môi trường xã hội hỗ trợ là những hướng quan trọng trong việc thúc đẩy sức khỏe tinh thần ở thanh thiếu niên.

Biểu hiện của tư duy tích cực ở trẻ

Phụ huynh không nên đánh giá tư duy của con chỉ dựa vào việc trẻ có thường xuyên nói những câu lạc quan hay không. Một cách suy nghĩ tích cực có thể xuất hiện qua những hành vi cụ thể như trẻ biết tìm giải pháp sau khi gặp trở ngại, chấp nhận rằng mình chưa làm tốt nhưng không đánh giá toàn bộ bản thân từ một kết quả, hoặc chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ khi cần thiết.

Biểu hiện Ví dụ trong học tập và đời sống
Nhìn nhận khó khăn cụ thể “Con đang chưa hiểu phần này” thay vì “Con học rất kém”
Tin vào khả năng cải thiện Sẵn sàng luyện tập lại sau khi làm chưa tốt
Tập trung vào điều có thể kiểm soát Chuẩn bị kỹ thay vì chỉ lo về kết quả
Nhận ra cả điểm tốt và phần cần cải thiện Không bỏ qua thành quả chỉ vì một lỗi nhỏ
Có khả năng thử lại Điều chỉnh cách làm sau khi phương án đầu chưa phù hợp
Chủ động tìm hỗ trợ Hỏi giáo viên hoặc cha mẹ khi cần
Diễn đạt suy nghĩ linh hoạt Dùng “chưa” thay vì kết luận “không bao giờ làm được”

Các biểu hiện này không phải tiêu chí để phụ huynh phân loại một trẻ là “tích cực” hay “tiêu cực”. Cách suy nghĩ có thể thay đổi theo tình huống, mức độ căng thẳng, trải nghiệm và độ tuổi. Một học sinh bình thường rất tự tin vẫn có thể suy nghĩ bất lợi trước một kỳ thi quan trọng. Điều cần quan tâm hơn là trẻ có dần biết nhận ra những suy nghĩ chưa hữu ích và điều chỉnh chúng hay không.

Tư duy tích cực khác tư duy tiêu cực như thế nào

he-thong-truong-pho-thong-fpt- s374

Để hiểu rõ hơn cách suy nghĩ của trẻ vận hành, phụ huynh có thể tìm hiểu tư duy tiêu cực là gì. Tư duy tiêu cực thường xuất hiện khi trẻ tập trung quá mức vào thất bại, nguy cơ hoặc thiếu sót và bỏ qua những thông tin khác của tình huống. Chẳng hạn, sau khi trả lời sai một câu trước lớp, con có thể nghĩ “Các bạn chắc chắn đều thấy con rất kém”. Trong khi đó, cách nhìn tích cực và cân bằng hơn sẽ là “Con vừa trả lời sai một câu nhưng điều đó không cho biết toàn bộ khả năng của con”. Điểm khác biệt không nằm ở việc một bên chỉ thấy điều xấu và một bên chỉ thấy điều tốt. Tư duy tích cực phù hợp vẫn cần thừa nhận khó khăn. Nếu trẻ chưa chuẩn bị bài đầy đủ, việc nghĩ “Không sao đâu, con vẫn sẽ làm tốt” không phải cách nhìn có căn cứ. Một suy nghĩ hữu ích hơn là “Con chưa chuẩn bị đủ nên bài kiểm tra có thể khó, nhưng tối nay con có thể ưu tiên ôn những phần quan trọng”. NHS cũng khuyến nghị cách kiểm tra những suy nghĩ thiếu hữu ích bằng việc xem xét bằng chứng, tìm các cách giải thích khác và chuyển sang một suy nghĩ tích cực hoặc trung tính hơn. Mục tiêu cuối cùng là suy nghĩ linh hoạt hơn chứ không phải buộc bản thân lúc nào cũng nhìn mọi việc theo chiều hướng thuận lợi.

Tư duy tích cực khác với việc tự trấn an thiếu thực tế

Trẻ đôi khi được khuyến khích sử dụng những câu như “Con sẽ làm được tất cả” hoặc “Mọi chuyện chắc chắn sẽ ổn”. Những câu này có thể tạo động lực trong một số tình huống nhưng không phải lúc nào cũng phù hợp. Nếu trẻ không thực sự tin vào câu nói hoặc tình huống có nhiều yếu tố chưa thể kiểm soát, lời khẳng định quá mạnh có thể không giúp con giải quyết vấn đề. Một cách phù hợp hơn là chuyển từ dự đoán kết quả sang khả năng hành động. “Con chắc chắn đạt điểm 10” là dự đoán về một điều chưa xảy ra, trong khi “Con có thể ôn lại hai phần còn yếu và đi ngủ đúng giờ để ngày mai tập trung hơn” là hành động cụ thể. Tư duy tích cực trở nên hữu ích nhất khi nó giúp trẻ nhìn thấy những lựa chọn thực tế và chuyển suy nghĩ thành việc làm. Điều này cũng giúp phụ huynh tránh tạo áp lực phải luôn thành công. Trẻ cần hiểu rằng mình có thể chuẩn bị kỹ nhưng kết quả vẫn chưa hoàn toàn như mong muốn. Trong trường hợp đó, con vẫn có thể xem xét những gì đã học được, điều chỉnh kế hoạch và thử lại mà không cần phủ nhận sự thất vọng.

Tư duy đa chiều giúp trẻ duy trì cách nhìn tích cực ra sao

he-thong-truong-pho-thong-fpt- s361

Một suy nghĩ trở nên thiếu cân bằng khi trẻ chỉ tập trung vào một khía cạnh và bỏ qua những khả năng còn lại. Vì vậy, tư duy đa chiều là gì có mối liên hệ gần với quá trình xây dựng cách suy nghĩ tích cực. Khi biết nhìn một tình huống từ nhiều hướng, trẻ có thể nhận ra kết luận đầu tiên của mình chưa chắc đã phản ánh toàn bộ vấn đề. Ví dụ, khi một người bạn chưa trả lời tin nhắn, trẻ có thể nghĩ ngay “Bạn không muốn chơi với con nữa”. Phụ huynh không cần phủ nhận ngay mà có thể hỏi thêm liệu còn khả năng nào khác, chẳng hạn bạn đang bận, chưa xem điện thoại hoặc chưa biết nên trả lời như thế nào. Mục tiêu không phải tìm bằng được một lý do tích cực mà là giúp trẻ nhận ra khi chưa đủ dữ kiện, một kết luận bất lợi cũng chỉ là một trong nhiều khả năng. Khả năng nhìn vấn đề từ nhiều góc độ còn hữu ích khi trẻ đánh giá chính mình. Một bài kiểm tra không tốt không đại diện cho toàn bộ quá trình học tập; một lần tranh luận với bạn không phản ánh toàn bộ mối quan hệ. Khi trẻ học cách đặt sự việc vào bối cảnh rộng hơn, con có thêm cơ sở để hình thành những nhận định cân bằng.

Tư duy logic giúp trẻ suy nghĩ tích cực có căn cứ hơn

Tư duy logic là gì cũng là một năng lực quan trọng để tư duy tích cực không trở thành những lời tự động viên thiếu thực tế. Logic giúp trẻ kiểm tra xem nhận định hiện tại có phù hợp với dữ kiện hay không, những yếu tố nào đang ảnh hưởng đến kết quả và hành động nào có khả năng tạo thay đổi. Nếu trẻ nói “Con chắc chắn sẽ thất bại trong cuộc thi”, phụ huynh có thể cùng con xem bằng chứng thực tế: con đã luyện tập bao lâu, phần nào còn chưa chắc, kết quả những lần thử trước ra sao và còn bao nhiêu thời gian để chuẩn bị. Quá trình này không nhằm chứng minh trẻ chắc chắn sẽ thành công mà giúp con thay một kết luận tuyệt đối bằng nhận định có căn cứ hơn. NHS đề xuất một phương pháp đơn giản là nhận diện suy nghĩ, kiểm tra bằng chứng rồi tìm cách nhìn khác thực tế hơn. Một bản ghi suy nghĩ cũng có thể tách rõ tình huống, cảm xúc, suy nghĩ ban đầu, bằng chứng ủng hộ, bằng chứng phản bác và cách nhìn thay thế. Với trẻ, phụ huynh có thể đơn giản hóa thành ba câu hỏi: “Điều gì thực sự đã xảy ra?”, “Con đang nghĩ gì về việc đó?” và “Có thông tin nào cho thấy mình có thể nhìn sự việc theo cách khác không?”.

6 cách giúp trẻ rèn luyện tư duy tích cực

he-thong-truong-pho-thong-fpt- s357

Lắng nghe cảm xúc trước khi hướng trẻ thay đổi suy nghĩ

Khi trẻ đang buồn, tức giận hoặc lo lắng, phụ huynh không nên lập tức yêu cầu con nhìn vào mặt tích cực. Trước tiên, hãy lắng nghe điều trẻ đang trải qua và giúp con gọi tên cảm xúc. Việc thừa nhận “Con đang thất vọng vì đã chuẩn bị nhiều nhưng kết quả chưa như mong muốn” có thể phù hợp hơn câu “Đừng buồn nữa, lần sau sẽ tốt thôi”. Khi trẻ đã cảm thấy mình được lắng nghe, phụ huynh mới có thể cùng con xem xét sự việc một cách bình tĩnh hơn. UNICEF nhấn mạnh rằng trẻ ở độ tuổi đi học vẫn cần người lớn hỗ trợ trong việc xử lý những cảm xúc mạnh và trẻ học hiệu quả hơn khi được khuyến khích, hướng dẫn thay vì chỉ bị kiểm soát hoặc trách phạt.

Giúp trẻ chuyển từ ngôn ngữ tuyệt đối sang ngôn ngữ cụ thể

Những từ như “luôn luôn”, “không bao giờ”, “mọi người” hoặc “chắc chắn” có thể khiến một vấn đề trở nên lớn hơn thực tế. Nếu trẻ nói “Con không bao giờ làm đúng”, cha mẹ có thể hỏi “Con đang nói đến bài nào?” và cùng con xác định cụ thể điều chưa làm được. Việc chuyển từ “Con không giỏi thuyết trình” sang “Con đang gặp khó ở phần nói trước đông người” làm cho vấn đề trở nên rõ ràng hơn và có thể giải quyết. Trẻ từ đó có thể luyện từng phần, chuẩn bị nội dung hoặc thực hành với nhóm nhỏ trước khi đứng trước lớp.

Khuyến khích trẻ nhận ra những điều đã làm được

Tư duy tích cực không chỉ tập trung vào thiếu sót mà còn nhìn nhận chính xác những phần đã tiến bộ. Sau một bài kiểm tra, phụ huynh có thể cùng con xem câu nào làm tốt, cách học nào hiệu quả và phần nào cần cải thiện. Điều này giúp trẻ không để một kết quả chưa tốt che khuất toàn bộ nỗ lực. Việc ghi nhận cần cụ thể thay vì chỉ nói “Con giỏi lắm”. Những câu như “Con đã chủ động làm lại ba bài mình từng sai” hoặc “Con đã bình tĩnh hơn khi thuyết trình” giúp trẻ hiểu hành động nào đang tạo ra tiến bộ và có thể tiếp tục phát huy.

Hướng trẻ tập trung vào điều có thể kiểm soát

Nhiều lo lắng đến từ những yếu tố trẻ không thể quyết định, chẳng hạn đề thi có khó hay không, người khác sẽ đánh giá thế nào hoặc kết quả cuối cùng ra sao. Phụ huynh có thể giúp con chia tình huống thành điều có thể và không thể kiểm soát. Trẻ không kiểm soát được câu hỏi xuất hiện trong bài thi nhưng có thể kiểm soát thời gian ôn tập, giấc ngủ, việc hỏi lại nội dung chưa hiểu và cách phân bổ thời gian khi làm bài. Cách phân chia này giúp tư duy tích cực gắn với hành động thực tế. Thay vì chỉ hy vọng mọi chuyện thuận lợi, trẻ học cách sử dụng nguồn lực của mình vào những việc có khả năng tạo ra thay đổi.

Giúp trẻ tìm cách diễn đạt cân bằng hơn

Khi con xuất hiện một suy nghĩ bất lợi, cha mẹ có thể hỏi xem có câu nào vừa đúng với thực tế vừa hữu ích hơn không. “Con chắc chắn sẽ làm hỏng” có thể chuyển thành “Con đang lo vì đây là lần đầu nhưng con đã chuẩn bị và có thể luyện thêm”. “Con chẳng có bạn” có thể được xem lại thành “Hôm nay con cảm thấy khó hòa nhập với nhóm này và con cần tìm cách bắt chuyện phù hợp hơn”. NHS nhấn mạnh rằng một suy nghĩ thay thế không nhất thiết phải hoàn toàn tích cực; trung tính và thực tế cũng có thể hữu ích. Quá trình quan trọng là trẻ học cách nhận ra suy nghĩ tự động và biết rằng mình không bắt buộc phải tin vào mọi kết luận xuất hiện trong đầu.

Cha mẹ làm mẫu cách phản ứng trước khó khăn

Cách người lớn nói về sai sót có ảnh hưởng đáng kể đến những gì trẻ quan sát được. Nếu cha mẹ thường phản ứng với một vấn đề nhỏ bằng những câu như “Thế là hỏng hết rồi”, trẻ có thể học theo cách khái quát hóa tương tự. Ngược lại, người lớn có thể làm mẫu bằng cách nói “Việc này chưa đúng như kế hoạch, mình sẽ xem nguyên nhân rồi điều chỉnh”. Làm mẫu không có nghĩa cha mẹ phải luôn bình tĩnh hoặc tích cực. Người lớn có thể nói rằng mình đang thất vọng hoặc lo lắng nhưng vẫn cho trẻ thấy cách chuyển từ cảm xúc sang xử lý vấn đề. Đây là một cách tự nhiên để con hiểu rằng suy nghĩ tích cực không phải né tránh khó khăn mà là tìm cách phản ứng có ích hơn.

Những điều phụ huynh nên tránh khi rèn tư duy tích cực

Điều đầu tiên cần tránh là yêu cầu trẻ “phải tích cực” trong mọi hoàn cảnh. Nếu trẻ vừa trải qua một thất vọng, mâu thuẫn hoặc áp lực lớn, việc ép con ngay lập tức tìm mặt tốt có thể khiến trẻ cảm thấy mình không được phép trải qua cảm xúc thật. Tư duy tích cực chỉ hữu ích khi xây dựng trên việc nhìn nhận thực tế thay vì che phủ thực tế bằng những lời động viên. Phụ huynh cũng không nên sử dụng sự tích cực để tạo áp lực thành tích, chẳng hạn “Chỉ cần tin là con chắc chắn sẽ đứng đầu”. Thành công còn phụ thuộc vào khả năng, quá trình chuẩn bị, điều kiện khách quan và nhiều yếu tố khác. Một cách nói phù hợp hơn là hướng con tới quá trình: chuẩn bị tốt, thử sức, học từ phản hồi và tiếp tục cải thiện. Bên cạnh đó, không nên gắn nhãn một trẻ là “tiêu cực” khi con thường xuyên bày tỏ lo lắng. Hãy tập trung vào từng suy nghĩ cụ thể và tìm hiểu bối cảnh. Nếu những suy nghĩ bất lợi xuất hiện kéo dài, đi kèm thay đổi đáng kể trong học tập, giấc ngủ, sinh hoạt, mối quan hệ hoặc trẻ mất hứng thú với những hoạt động vốn yêu thích, phụ huynh nên cân nhắc trao đổi với giáo viên, bộ phận hỗ trợ học đường hoặc người có chuyên môn phù hợp. WHO nhấn mạnh vai trò của việc nhận diện và hỗ trợ sớm những khó khăn về sức khỏe tinh thần trong giai đoạn thanh thiếu niên.

Câu hỏi thường gặp về tư duy tích cực

Tư duy tích cực có giúp trẻ học tốt hơn không

Tư duy tích cực không trực tiếp bảo đảm điểm số cao, nhưng cách trẻ nhìn nhận khó khăn có thể ảnh hưởng đến hành vi học tập. Khi con tin rằng mình có thể cải thiện bằng luyện tập và tìm hỗ trợ, trẻ có nhiều khả năng tiếp tục thực hiện nhiệm vụ thay vì từ bỏ chỉ vì một lần chưa thành công. Giá trị nằm ở việc cách suy nghĩ hỗ trợ những hành động có ích như luyện tập, hỏi bài, thay đổi phương pháp và quản lý thời gian. Vì vậy, phụ huynh không nên sử dụng tư duy tích cực như một “công thức thành công”, mà nên xem đây là một trong nhiều kỹ năng giúp trẻ đối diện quá trình học tập linh hoạt hơn.

Có nên cho trẻ sử dụng những câu khẳng định tích cực mỗi ngày không

Những câu tự nhắc có thể hữu ích nếu nội dung phù hợp và trẻ cảm thấy có ý nghĩa. Tuy nhiên, câu khẳng định nên thực tế và tập trung vào khả năng hành động, chẳng hạn “Con có thể thử từng bước”, “Con có thể hỏi khi chưa hiểu” hoặc “Một lỗi sai không quyết định toàn bộ khả năng của con”. Nếu trẻ đang thực sự gặp khó khăn mà chỉ được yêu cầu lặp lại một câu quá lạc quan, hoạt động có thể trở nên hình thức. Điều quan trọng hơn là giúp con kết nối suy nghĩ với bằng chứng và một bước hành động cụ thể.

Khi nào cha mẹ nên quan tâm nhiều hơn đến cách suy nghĩ của trẻ

Việc thỉnh thoảng suy nghĩ theo hướng bất lợi là điều có thể xảy ra với bất kỳ trẻ nào. Tuy nhiên, nếu trẻ liên tục tự đánh giá thấp mình, dự đoán kết quả xấu, tránh các hoạt động vì tin rằng mình chắc chắn thất bại hoặc những biểu hiện này kéo dài và ảnh hưởng rõ rệt đến cuộc sống, phụ huynh nên dành thêm sự chú ý. WHO cho biết việc thúc đẩy sức khỏe tinh thần ở thanh thiếu niên cần bao gồm hỗ trợ khả năng quản lý cảm xúc, xây dựng kỹ năng ứng phó và tạo môi trường gia đình, trường học có tính hỗ trợ. Trong những trường hợp phụ huynh lo ngại, việc tìm hỗ trợ chuyên môn phù hợp sẽ có giá trị hơn việc chỉ yêu cầu trẻ tự thay đổi suy nghĩ.

Đồng hành để trẻ hình thành cách nhìn tích cực và thực tế

Hiểu tư duy tích cực là gì giúp phụ huynh tránh một quan niệm phổ biến rằng trẻ cần luôn vui vẻ hoặc chỉ nghĩ về những điều tốt đẹp. Một cách suy nghĩ tích cực thực sự cần có khả năng thừa nhận khó khăn, nhận diện cảm xúc, kiểm tra cách mình đang diễn giải sự việc, nhìn thấy những lựa chọn còn lại và chủ động thực hiện những điều có thể kiểm soát. Khi được luyện tập thường xuyên, trẻ có thể dần chuyển từ những kết luận tuyệt đối sang cách nhìn linh hoạt hơn và biết sử dụng khó khăn như thông tin để điều chỉnh hành động. Tại FPT Schools, Phát triển cá nhân là một trong ba trụ cột giáo dục của hệ thống. Chương trình được triển khai theo từng giai đoạn phát triển và bao gồm những nội dung liên quan đến nhận thức bản thân, giao tiếp hợp tác, tư duy phản biện, kỹ năng sống và quản lý cảm xúc. Website chính thức của FPT Schools hiện cũng cho biết chương trình phát triển cá nhân chú trọng các năng lực cảm xúc xã hội, trong khi phương pháp học tập qua dự án tạo điều kiện để học sinh chủ động khám phá và giải quyết những vấn đề thực tế. Đây là những bối cảnh có thể hỗ trợ trẻ xây dựng khả năng nhận thức bản thân, xử lý khó khăn và phát triển cách suy nghĩ ngày càng chủ động hơn. Phụ huynh có thể đọc thêm tư duy tiêu cực là gì để nhận diện những kiểu suy nghĩ khiến trẻ dễ đánh giá tình huống theo hướng bất lợi, tư duy đa chiều là gì để hỗ trợ con xem xét nhiều khả năng trước khi kết luận và tư duy logic là gì để giúp trẻ kiểm tra suy nghĩ dựa trên dữ kiện thay vì chỉ dựa vào cảm giác nhất thời. Khi gia đình và FPT Schools cùng tạo ra môi trường nơi trẻ được lắng nghe, trải nghiệm, điều chỉnh và học từ những tình huống thực tế, các em có thêm nền tảng để phát triển cách nhìn tích cực nhưng vẫn cân bằng, có căn cứ và phù hợp với quá trình trưởng thành.

Bài viết hay? Ấn để tương tác

Để lại bình luận

Email của bạn sẽ không hiển thị công khai. Bình luận sẽ xuất hiện sau khi được duyệt.