Khi cái tên “FRITS – 25209” vang lên ở vị trí cao nhất của giải đấu FIRST Tech Challenge (FTC) 2025-2026, đó không chỉ là niềm vui của một đội thi, mà còn là minh chứng cho câu chuyện của một người thầy đã biến đam mê công nghệ thành hành trình truyền cảm hứng.
“Mảnh đất lành” và những đêm dài bền bỉ cùng robotics
Năm 2023, thầy Song Hải về với FPT Schools như một sự tình cờ. Với vai trò giáo viên STEM, thầy không chỉ đơn thuần giảng dạy kiến thức, mà còn trực tiếp dẫn dắt câu lạc bộ Robotics của trường – nơi những ý tưởng công nghệ dù nhỏ nhất cũng được trân trọng.
“Dù thời gian chưa phải là quá dài, nhưng mỗi ngày trôi qua tại đây đều để lại trong tôi những cung bậc cảm xúc rất đặc biệt,” thầy Song Hải chia sẻ. Đối với thầy, FPT Schools thực sự là một “mảnh đất lành” – nơi mà cả thầy và trò đều được tự do sáng tạo, được phép thất bại để rồi đứng dậy mạnh mẽ hơn.
Dưới sự dìu dắt của thầy, học sinh FPT School Hoà Lạc đã giành được rất nhiều giải thưởng, thành tích ấn tượng trên các đấu trường công nghệ, STEM, Robotics lớn. Thế nhưng khi về kỷ niệm khó quên nhất, thầy Song Hải không kể về những phút giây vinh quang trên bục nhận giải, mà lại nhắc đến những đêm thức khuya bên robot. “Đó chính là những lần thầy trò cùng thức khuya để khắc phục một lỗi code hay tinh chỉnh lại bộ phận cơ khí ngay trước giờ thi đấu. Những lúc mệt mỏi nhất, cách các em tự động viên nhau, kiên trì không bỏ cuộc chính là hình ảnh khiến tôi xúc động nhất.”
Đó là những khoảnh khắc tưởng chừng giản dị nhưng lại chứa đựng bài học lớn nhất: Thành công không đến từ tài năng thiên bẩm, mà từ sự bền bỉ và tinh thần đồng đội. Và chính người thầy, bằng sự hiện diện thường xuyên, đã trở thành tấm gương sống cho điều đó.
Bí kíp kết nối thế hệ “hiếu chiến”
Dạy những học sinh đam mê công nghệ, bản lĩnh và đầy nhiệt huyết không phải chuyện dễ dàng. Họ tài năng, họ có cá tính, và đôi khi có thể hơi “hiếu chiến”. Vậy làm sao để kết nối và dung hòa một tập thể như vậy?
Thầy Song Hải có câu trả lời gói gọn trong ba chữ: Tận tâm, Trách nhiệm và Đồng hành.
“Với những học sinh có cá tính mạnh và đầy nhiệt huyết, việc dùng mệnh lệnh sẽ không hiệu quả bằng việc mình thực sự dấn thân cùng các em,” thầy chia sẻ. Thay vì đứng trên bục giảng ra lệnh, thầy chọn cách đồng hành cùng các em mọi lúc mọi nơi – từ những giờ nghiên cứu căng thẳng trên sân tập đến những giây phút thư giãn sau giờ học.
“Khi các em thấy người thầy của mình luôn có mặt, sẵn sàng chịu trách nhiệm và cùng giải quyết những bài toán khó nhất, các em sẽ tự khắc học được cách lắng nghe và dung hòa cái tôi cá nhân vì mục tiêu chung của cả đội.” Và thầy còn dạy các em một triết lý sống rất thú vị: “Muốn đi nhanh thì đi một mình, nhưng muốn mang robot sang Mỹ, chúng ta phải là một khối đại đoàn kết.”
Từ vị trí thứ 3 đến tấm vé vàng đi Mỹ
Năm 2024, đội FRITS đạt vị trí thứ 3 trong hạng mục Inspire Award của giải FTC. Đó là thành tích đáng tự hào, nhưng cũng là động lực để thầy trò nhìn nhận lại cách tiếp cận của mình.
“Sau vị trí thứ 3 năm ngoái, thầy trò chúng tôi đã thay đổi tư duy: không chỉ tập trung vào kỹ thuật robot mà còn chú trọng đặc biệt vào các hoạt động cộng đồng và sổ tay kỹ thuật,” thầy Song Hải giải thích.Sự thay đổi lớn nhất nằm ở chỗ họ không “giấu nghề”, mà mở cửa sân tập cho mọi người cùng trải nghiệm, sử dụng tất cả những gì họ có để hỗ trợ cộng đồng, đúng với tinh thần của FIRST – không chỉ cạnh tranh, mà còn hợp tác và lan tỏa.
“Các em đã trưởng thành hơn trong cách quản lý dự án và biết cách lan tỏa niềm đam mê STEM đến mọi người xung quanh,” thầy tự hào nói về học trò của mình. Và nỗ lực bền bỉ của thầy trò đã được đền đáp xứng đáng. Khi cái tên “FRITS – 25209” được xướng lên ở vị trí cao nhất của giải thưởng danh giá nhất, cảm xúc trong thầy Song Hải vỡ òa.
“Tôi tự hào không chỉ vì FRITS thắng bằng công nghệ, mà vì đã lan tỏa được ngọn lửa đam mê đến cộng đồng. Được đại diện Việt Nam tham gia FIRST Championship tại Hoa Kỳ là một vinh dự lớn lao và cũng là trách nhiệm mà chúng tôi sẽ dốc hết sức mình để thực hiện. Tấm vé đi Mỹ của học sinh FPT Schools đã được đóng dấu bằng sự tử tế và nỗ lực không ngừng nghỉ,” thầy chia sẻ.
Môi trường là yếu tố then chốt
Khi được hỏi về vai trò của môi trường trong việc tạo nên thành công, thầy Song Hải khẳng định: “Môi trường là yếu tố then chốt.”
Theo thầy, tại FPT Schools, chương trình công nghệ không chỉ là những tiết học lý thuyết, mà là một hệ sinh thái đầy đủ từ cơ sở vật chất đến tinh thần khuyến khích sáng tạo. “Chính sự đầu tư bài bản này đã tạo điều kiện tối đa để học sinh được ‘thực học, thực làm’, giúp các em tự tin bước ra đấu trường quốc tế.”
Hai năm đồng hành cùng FPT Schools đã thay đổi thầy Song Hải rất nhiều. “So với những ngày đầu, tôi nhận thấy mình trở nên kiên nhẫn hơn và học được cách ‘lùi lại’ để học sinh làm chủ cuộc chơi. Tôi không còn chỉ là người dạy kiến thức, mà đã trở thành một người đồng hành, cùng các em khám phá những giới hạn mới của bản thân và công nghệ.”
Thầy thừa nhận, bản thân năm 2023 đầy tham vọng cá nhân, nhưng thầy của hiện tại thấy hạnh phúc nhất là khi được làm “bệ phóng” cho các em.
“Sự thay đổi lớn nhất là tôi đã học được cách kiềm chế sự nóng vội của một người thầy để nhường chỗ cho sự thấu cảm của một người bạn. Tôi nhận ra rằng, thành công lớn nhất của một giáo viên Robotics không phải là bao nhiêu chiếc cúp, mà là bao nhiêu học trò đã tìm thấy đam mê đời mình nhờ sự đồng hành của mình.”
Câu chuyện của thầy Song Hải và đội FRITS không chỉ là về một giải thưởng, mà còn là về hành trình của những người thầy thầm lặng – những người sẵn sàng đồng hành cùng học trò qua mọi thử thách, sẵn sàng lùi lại để học trò tỏa sáng, và luôn tin rằng sự đồng hành chân thành sẽ tạo nên những điều kỳ diệu.
Tấm vé đến Hoa Kỳ không chỉ là phần thưởng cho đội FRITS, mà còn là minh chứng cho niềm tin mãnh liệt của FPT Schools: Khi có một người thầy tận tâm, có một môi trường nuôi dưỡng đam mê, và có một tập thể học sinh không ngừng nỗ lực – không gì là không thể.
